До мадярьского парламенту выберуть і меншыны своїх представителів

Мадярьско жыє передвыборчов кампаньов. 12-го апріля 2026-го року одбудуть ся рядны парламентны выборы, котры вырішать о новім складі Парламенту Мадярьска.

Выборы в Мадярьску суть слідованы світовыма медіями. По 16-ох роках може Віктор Орбан і його партія Fidesz першый раз програти, і дістати ся до опозіції. Баданя публічного мніня довгодобо фаворізують партію TISZA, яку веде Петер Мадяр. Тот колись сам быв у штруктурах владной партії Fidesz, теперь може вычеряти Віктора Орбана на посаді премєра.

Мадярьскы парламентны выборы не суть лем о політічных партіях. У змішаній сістемі выборів до Земского сейму мають меншыны право выбрати собі свого депутата або говорцю. Выберати свого говорцю будуть і Русины.

12 кандідачных списків меншын

13 офіціално признаных народностных меншын в Мадярьску має право в рамках парламентных выборів выбрати собі свого представителя в Парламенті Мадярьска. Може то быти депутат або говорця.

Покля хоче меншына мати рядного депутата, котрый має і право голосовати, мусив бы даный єден кандідат здобыти 20 аж 25 тісяч голосів. Дакотры меншыны ани не мають тілько особ. Подля списованя жытелів, котре в Мадярьску одбыло ся у 2022-ім році, лем Ромове, якых є майже 210 тісяч, і Німці, котрый є понад 142 тісяч, можуть зволити собі депутата.

Третьов найвекшов меншынов суть Словаци, котрых є нецілых 30 тісяч, но уж і тоты якбач выберуть собі лем говорцю, котрый має вшыткы права депутата в пленумі окрем права голосовати. Но каждый говорця автоматічно стане членом народностного парламентного комітету, де уж і голосує.

Чом говорця, а не депутат? Бо треба раховати із тым, же із тых 30 тісяч не вшыткы суть дорослы і мають право голосовати у выборах, а так само не каждый член народностной меншыны запише ся до меншыновых выборів, кедьже пак уж не може голосовати за партійны спискы. Значіть, будь голосуєте за меншынового представителя, або за політічну партію. Навеце, трева раховати із тым, же голосы розділять ся і меджі окремых кандідатів на данім меншыновім списку.

Ку Русинам приголосило ся у 2022-ім році 7 111 людей, і выберати будуть так як в попередніх функчных періодах свого говорцю.

Хоць кандідачны спискы могло подати 13 народностных меншын, на офіціалнім сайті парламентных выборів ку 8-му фебруару того року было зареґістрованых лем 12 кандідачных списків.

Свої кандідатуры подали вседержавны самосправованя Булгарів, Ромів, Ґреків, Німців, Румунів, Хорватів, Поляків, Армянів, Русинів, Словенів, Українців і Словаків. Вседержавне самосправованя Сербів не має зареґістрованый кандідачный список.

Русины будуть мати нового говорцю

Хоць є іщі лем перед выборами, уж теперь мож конштатовати, же Русины будуть мати в Парламенті Мадярьска нового говорцю.

На тій посаді три функчны періоды (рр. 2014 – 2018, 2018 – 2022 і 2022 – 2026) была Віра Ґіріц. Родачка із Ужгорода, котра в Марярьску жыє од 1978-го року, тот рік уж не кандідує. Перед тым была довгы рокы і предсидательков Вседержавного русиньского самосправованя.

Кандідачный список Вседержавного русиньского самосправованя про тоты выборы має вісем кандідатів. Лідером списку є Віктор Крамаренко, сучасный председа Вседержавного русиньского самосправованя.

За ним наслідують на другім місці Віктор Ґіріц, пак Петер Гладинець, Віктор Дулишковіч, Янош Кожняньскый, Ґабор Варґа, Евелін Скиба, і кандідачный список заперать Анастазія Тіводар. У 2022-ім році мав кандідачный список Вседержавного русиньского самосправованя аж 10 кандідатів, у 2018-ім році девять.