Сумар дня на 30. вересня/септембра 2026 р.

Приносиме вам сумар медияльной ґрупы ЛЕМ.фм+ на ден 30. вересня/септембра 2026 р.

XVII-вічна ікона в церкви в Ждыни праві готова!

Тырват консервация XVII-вічной іконы з ряду Деесіс з церкви Покровы Пресвятой Богородиці в Ждыни. Роботы сут уж на заавансуваным етапі, а перед консерваторами остали лем послідні діяня звязаны з одновліньом забытку. По вельох тыжнях прецизийной роботы ікона постепенно одзыскує свій давный блеск. З каждым етапом штораз ліпше видно артистичны приметы твору, якій был выконаный близко 400 років тому. Парохія нетерпеливо жде на закінчыня консервациі і поворот іконы до Ждыні. Єдночасно звертат ся до донаторів о дальше фінансове підпертя. Хоц роботы сут праві скінчены, то фурт треба забезпечыти середкы на свій вклад в реализуваным проєкті. Аж і найменша вплата помагат ратувати тоту спадковину для дальшых поколінь. Підпертя мож передавати посередництвом інтернетовой колекты на плятформі Pomagam.pl aбо безпосередньо на конто православной парохіі в Ждыни.

В Гельсінках стрітили ся меншыны Европы

Представникы нацийональных і языковых меншын з цілой Европы стрітили ся підчас конґресу Федерального Союзу Европейскых Наций в Гельсінках. В подіі брала участ тіж делеґация німецкой меншыны з Польщы, репрезентувана м.ін. через Рафала Бартека, Бернарда Ґайду і Павлину Відеру. Єдном з тем дискусий была роля менешыновых медий. Участникы звертали увагу на штораз векшы проблемы в дотераню до молодых люди посередництвом традицийных каналів комунікациі. Як примір доброй практикы вказали проґам «Schlesien Journal» робленый німецком меншыном і TVP. Великє заінтересуваня выкликал тіж проблем ґеоблокуваня інтернетового змісту. Рафал Бартек підкрислил, же ограниченый доступ до заграничных медий утруднят меншынам контакт з культуром і языком держав походжыня. В його опініі веде тото до запераня люди в «медияльных капсулах». Делеґаты могли тіж зазнаємити ся з фунґуваньом фіньско-шведской двоязычности. Мимо же шведскоязычна соспільніст становит лем 5% мешканців Фінляндиі, двоязычны ознакуваня і адміністрация сут всядиваль стандардом.

Президент і премєр Словациі на упамятнінях в русиньскым Калинові

В русиньскым Калинові, при Меджелабірцях, в суботу 26. вересня/септембра припомнули 82. річницю высвободжыня села і 81. річницю закінчыня другой світовой войны. Тамтого часу село Калинів было першым высвободженым селом в цілій Чехословациі. В святкуванях взяли участ президент Петер Пеллеґріні і Ріхард Раші – председа Нацийональной Рады Словацкой Републікы. Оба підкрисляли значыня памяти о жолнірях і цивілях, якы бороли ся проти фашызмови і оддали жытя за свободу. Президент Пеллеґріні навязал тіж до тырваючой войны в Украіні. Звернул увагу, што драма войны дале дотыкат мешканців Европы. Шолтыс села Калиноца Іван Сивак припомнул, што річниця єст не лем спомином історичных дій, але тіж пересторогом перед втратом миру і закликом солидарности. В проґрамі празднуваня было богослужыня в поблизкій грекокатолицкій церкви з панахідом за помершых вояків і громадян. Над селом перелетіли і літакы словацкых повітряных сил, а музичну оправу дали Честна Страж президента СР і Войскова Оркєстра з Баньской Быстриці.

«Łemkowie – opowieść w skrawkach»

Інформуєме, што в пятницю 9. жолтня/октобра в Реґіональным Центрі Анімациі Культуры в Зеленій Горі одбуде ся стріча з циклю «Łemkowie – opowieść w skrawkach», посвячена істориі, культурі і языкови Лемків. Стрічу закінчыт част о музиці, співі і танци, яка даст участникам шансу не лем послухати, але тіж активні влучыти ся в познаваня традициі. Стрічу поведут Оксана Грабан-Ліхтаньска і Данько Горощак. На подію прошены сут тоты, котры уж знают лемкiвску культуру, а так само тоты, котры хотят ю познати. Вступ дармо.