Голосник

Привязаня до рідного і туга за мамом – то головны темы днешньой матуры з лемківского языка

Хоц опізнена через пандемію такой о місяц, днес, 22. червця/юнія 2020 р., одбыла ся матура з лемківского языка. Покля што, не маме потвержденой інформациі што до чысла осіб, котры приступили до еґзаміну. Но, знаме, што дяку писати лемківскій язык деклярувала єдна особа.

Доступный єст уж аркуш тогорічной матуры. Што правда, находит ся на них плянувана скорше дата (22. мая), но вшыткы еґзаміны пересунули ся такой о місяц.

Перша з тем – привязаня

Лемківскій язык, подля обоязуючых правил, годен быти од парох років здаваный лем в розшыреным вариянті. Початково было так, што ученик міг выбрати сой рівен. В 2013-2014 рр. ученикы выберали основный рівен, котрый окрем долшого выпрацуваня складал ся з части, де треба было прочытати долшый текст і розвязати ґу ньому поставлены задачы.

Днешня матура з лемківского языка складала ся з двох головных тем, з котрых здаюча особа мала выбрати єдну, цілю опрацуваня. Перша з тем тыкала привязаня до вшыткого, што рідне. В аркушы явил ся фраґмент прозаічного тексту Василя і Мариі Хомів під назвом «Вертаня ку своім коріньом».

З тексту дознаєме ся, што каждый чловек має якысе привязаня ґу чомуси. Найчастійше то – в першых роках жытя – родина. Дальше інчы соспільности – як сусіды, село ци місто. Вкінци каждый чловек дозріват до свойой самоідентифікациі, што в нацийонайльній обшыри обявлят ся почутьом достоменности і приналежности ґу нациі.

На основі тексту, здаюча особа мала представити проблем і дакус ся над ним розвести. Матуриста мал схоснувати постявлены тезы і думкы авторів, як і однести ся до знаных му інчых текстів культуры. Выпрацуваня мало чыслити не меньше як 300 слів.

Текст «Вертаня ку своім коріньом» был передрукуваный на тогорічным матуральным аркушы з часопису «Бесіда», ч.  4/2006 р.

Туга за мамом

Друга з головных тем односила ся до тугы за мамом. Задачом было зрыхтувати порівнуючу аналізу і інтерпретацию двох вершів. Першый з них авторства Петра Мурянкы під наголовком «Очы» то глубоко особисты стихы – як знаме з фактоґрафіі – написаны в памят матери, сынів і жены єдного з лемківскых діячів.

Другій з вершів то твір Михала Нестерака, выдатного літерата молодого поколіня періоду І світовой войны. То так само стих присвяченый матери. Автор описує свою глубоку тугу, втрату, біль. Верш «Для Тебе, моя Мати», написаный понад столітя тому, треба было зрівнати з рядками написаныма Мурянком перед шістнадцетьома роками.

Оба творы были так само взяты з часопису «Бесіда» (ч. 1-2/2004). Порівнавча аналіза мала так само чыслити не меньше як 300 слів.

Ци і котру з тем выбрала особа, котра скорше здеклярувала охоту писати тогорічну матуру з лемківского языка, покля што не знаме. Кєд будут потверджены офіцияльны інформациі, одраз о тым заявиме.

Примірник тогорічной матуры найдете за мотузком на сайті Центральной Еґзамінацийной Комісиі.

Шеруй.

О авторі

Севериян Косовскiй

Народженый на чужыні. Матуриста з лемківского языка. Завершыл юридичный факультет Вроцлавского Університету. Окрем того што гев, час-до-часу дописує до часопису Бесіда. Головный редактор Лемківского Річника. Любитель давной Лемковины. Годен годинами слуxати про втрачене лемківскє щестя. Контакт: seweryjan@lem.fm

Коментарі