Праґматічна санкція

В Японії існує найстарша контінуална насліднича монархія на світі. Сучасный цісарь Наругіто є за традіційов 126-ый владарь в єдній лінії без перервы. Хоць днесь уж Японія є конштітучна монархія, і цісарь не має реалны політічны власти, історічна лінія ся утримує.

О то веце ня несподівало, кедь єм ся дочітав, же Японія рішыть крізу наслідництва на трон. Японьскый парламент схвалив пропозіцію правного рамку, котрый має змірнити крізу, яка грозить в наслідництві на трон.

Японія має теперь лем єдного наслідника. На трон можуть наступити лем мужскы потомкы в мужскій лінії. Трон не можуть здобыти ани жены, ани старшы мужы. Пропозіція закона, котру іщі чекать довшый процес, покля буде схвалена, дакус тоты строгы правила увольнює. Цісарьска родина бы собі по новому могла наприклад адоптовати мужскых племянників із бочных ліній, і діти тых адоптованых бы уж могли быти наслідниками трону.

Є ту іщі єден інтересный факт. Пропозіція депутатів не рішыть можливость, жебы на трон могла наступити жена. І кедь, як ку тій темі писала аґентура AFP, у жытелів Японії має така думка велику підпору.

Дакус ня несподівало то, же найстарша монархія доднесь не має порішене то, што в молодшых, докінця в днесь уж неіснуючіх монархіях было порішене давно. Кедьже теріторії Русинів належали до кінця Першой світовой войны до Австро-Угорьской імперії, можеме собі взяти приклад якраз одтыль.

Праґматічна санкція є днесь термін, котрый якбач познать каждый, о кого лем дакус обтерла ся історія. Тото наряджіня цісаря Карола VI. із 1713-го року рішыло якраз наслідництво.

Веце жен в русиньскім русі! А головно у функціях!

Санкція встановила неділительность монархії, і новы правила наслідництва, котры забезпечовали наслідництво і по женьскій лінії. Хоць шляхта і владарі наперед абсолутно не хотіли прияти тото наряджіня, наконець стало фактом, котрый мав і практічны дослідкы. Тадь вдяка тому на троні была Марія Терезія.

Якбач японьска монархія ниґда не рішыла проблему того, жебы не мала мужского наслідника. Но думати допереду на таку сітуацію за тот час існованя, котрый сягать аж до часів міфолоґії, могла. Зато факт, же ся то рішыть аж днесь, не буде мати лем праґматічну причіну – днесь є кріза потомоства, але якбач то буде і о строгім конзерватівізмі, котрый дакотры ролі приписує лем мужам.

Є четверь, і я пишу коментарь, но в тім самім часі думам і над тым, же на далшый день мам модеровати діскусію із прямыма участниками 1-го Світового конґресу Русинів. І так єм собі робив даякый решерш, жебы ся приготовити. Смутным фактом є, же за 35 років Світовый конґрес Русинів не мав за свою голову жену. Ани раз. Дотеперь є то чісто „хлопска“ функція.

Не знам собі спомянути, ці окрем Любкы Сеґеді-Фалц із Хорватії была іщі даяка жена у Світовій раді Русинів за даяку державу. Якбач нє. Самособов, сітуацію „спасать“ молодежный форум, за котрый ся дістане і жена до Світовой рады Русинів, але іншак є то біда.

Але то нелем проблема Світового конґресу Русинів. Обще платить, же в русиньскім русі суть векшыново функції в руках хлопів, і жены творять маленьке проценто. Притім, і кедь їх може так не видіти, русиньскый рух має актівны жены, котры своїма квалітами нияк не суть меншы од хлопів, а докінця їх в дакотрых припадах знають і перевышыти.

Не знам, коли Русины дозріють на свою „праґматічну санкцію“, і дадуть веце простору женам, а то нелем в роботі, але і у ряджіню. Но хочу вірити, же нам то не буде тырвати так довго, як японьскій монархії, котра з тым не рахує іщі ани теперь.

Асемблея Европской унії – Европскый комітет реґіонів, має таку ініціатіву під назвов Веце жен в політіці. Свій днешній феміністічный коментарь закінчую вызвов: Веце жен в русиньскім русі! А головно у функціях, котры їм так само належать!

Статя была написана як коментарь „Вступне до контроли“ лемківского радія lem.fm.